God strijdt voor ons in de stilte - Ex. 14

Exodus 14:5-18
Mattëus 26:62-63a

De Heer zal voor u strijden
en gij zult stil zijn. (Ex. 14:14)

1. Vrij zijn
Je bent vrij
- zo las ik laatst -
Je bent vrij om de allerbeste te worden,
als slaaf van je eerzucht.
Je bent vrij om jezelf omhoog te werken, zelfs ten koste van anderen,
als slaaf van je egoisme.
Je bent vrij om te pakken wat je pakken kunt,
als slaaf van je hebzucht.
Je bent vrij om je niks van anderen aan te trekken,
als slaaf van je onverschilligheid.
Je bent vrij om naar bed te gaan met wie je wilt,
als slaaf van je onverzadigbaarheid.
Je bent vrij om je aan iedereen aan te passen,
als slaaf van je onzekerheid.
Je bent vrij om chagereinig te zijn,
als slaaf van je frustraties.
Je bent vrij om zelf te bepalen wat waar is,
Als slaaf van je leugens.

Hoe vrij zijn we eigenlijk? Er zit een diep verlangen in ons om vrij te zijn. Maar wie van u hier kan volmondig zeggen: ik ben vrij, en daar leef ik elke dag weer uit? Ik geniet van het leven zoals God het bedoeld heeft?

2. God strijdt
Als Gemeente van Jezus Christus belijden we dat in het bloed van Christus een diepe vrijheid verborgen ligt - toch zie je daar in de praktijk van je leven soms weinig van terug. We zijn gebonden door het leven en door onszelf, en de dagen verliezen hun glans.

Ik denk dat we dat allemaal wel herkennen, dat ook als je Christus kent en als je Zijn naam belijdt, je leven niet plots over rozen gaat. En we weten soms niet zo goed hoe we daar mee om moeten gaan. Want ergens verwacht je toch, dat als je God kent, dat je leven makkelijker zal zijn dan daarvoor. Je dacht vrijheid te hebben gevonden bij God - maar niets is minder waar.

Zo zien we dat ook bij de Israëlieten. Ze zijn zojuist door God bevrijd uit Egypte, maar nog nooit hebben ze zich meer gevangen gevoeld. Aan de ene kant het water van de rietzee, aan de andere kant komt Farao op hun af.

Zo zit Farao ons allemaal op de hielen! Als kinderen van God zijn we vrij, maar die vrijheid wordt van alle kanten bedreigd. De druk van het leven, je baas die je overuren laat werken, verwachtingen van mensen dat je succesvol bent, verwachtingen van je zelf, je opvoeding, pijn. De Egyptenaren komen van alle kanten op je af.

Maar als je in het nauw zit, wil God bevrijding geven.
Daar bij de Rietzee leren we, dat Gód voor ons zal strijden.

Wees niet bang, zegt God - Jesaja 41 -  want ik zal je vrijkopen,
ik heb je bij je naam geroepen, je bent van mij!
Moet je door het water gaan - ik ben bij je;
of door rivieren - je wordt niet meegesleurd.
Moet je door het vuur gaan - het zal je niet verteren,
de vlammen zullen je niet verschroeien.

God bevrijdde de Israëlieten uit de handen van de Egyptenaren,
Hij bevrijdde Daniël uit de leeuwenkuil,
Hij bevrijdde Christus uit de dood.
En zal jou bevrijden uit alles wat je maar gebonden houdt.

3. Zien op God
En u?
U mag eenvoudig stil zijn.

Nou denk ik, dat het daar bij de Rietzee destijds allerminst stil was.
Stil zijn is zo makkelijk niet, als je half Eypte op je af ziet komen!

Maar dat brengt ons direct bij de kern van de zaak. Daar ligt de crux: de Israëlieten kijken naar de Egyptenaren en naar Farao. Dat was de Farao die hen onderdrukte, die alle jongetjes ombracht in de Nijl, en die er niet voor zal terugdeinzen het hele volk om te brengen in de Rietzee.

Maar God is er ook nog. Waarom richten ze hun blik niet op God? De God die Farao tot tienmaal toe sloeg. God liet in Genesis al zien dat Hij de wateren kan scheiden.

Waar kijk je naar, als je in het nauw zit?
Richt je dan je blik op Farao? Op dat wat je benauwt?
Of richt je dan je blik op God?

God doet geen half werk. Hij bevrijdt je uit Egypte en neemt je aan als zijn kind op grond van het bloed van Jezus. Daar wees het bloed aan de deurposten in Egypte al op. Maar dan wil Hij u ook elke dag weer bevrijden wanneer je in moeilijke situaties terecht komt.

Zie op God! Dat maakt alles anders. Als je vertrouwt op God, dan zit je 'wel in de druk maar nooit in het nauw, dan zit je soms om raad verlegen maar ben je nooit radeloos, vervolgd maar niet verlaten, ter aarde geworpen maar niet verloren.' (naar 2 Kor. 4:8-9)

Dat Gods-vertrouwen, zien op God - dat is wat stil-zijn is.

4. Stil zijn
Stil zijn is dus niet hetzelfde als moedeloosheid. God strijdt voor je. God heeft zijn kracht keer op keer in de geschiedenis bewezen. Dat maakt niet moedeloos, maar geeft moed en maakt je stil van ontzag.

Stil zijn is ook niet achter over zitten en niets doen. Stil zijn is een actief vertrouwen op God, waardoor je niet bij de pakken neerzit, maar doorgaat, net als de Israëlieten dwars door de rietzee heen op weg naar het beloofde land.

Stil zijn is allerminst hetzelfde als zwijgen. Nee, God heeft gesproken dat Hij zal strijden. En die woorden weergalmen oorverdovend door in de stilte. Dat is precies wanneer stilte betekenis vol wordt. Wanneer mensen met elkaar hebben gesproken. Als je een diepgaand gesprek hebt, en dan valt er stilte... dan zegt die stilte soms meer dan woorden kunnen zeggen.

Die stilte wordt hier bedoeld. De Israëlieten hebben gebeden tot God en God heeft gesproken. Dáárom is die stilte veelzeggend. Een dichter zei het eens zo: 'De stilte is een tweestemmig lied.' 'De stilte is een tweestemmig lied, waarin God en de mens elkaar raken.'

Dát is stilte.

Het wil dus niet zeggen we nu als christenen ons maar gedwee alles moeten laten ondergaan. We maken wel andere keuzes. Waarom zou je zelf strijden en je alle kracht laten ontnemen? Laat Gods Geest maar waaien in je leven, en laat Hem zich maar bemoeien met je hart en je leven. Waar God en mens elkaar raken, wordt alles anders - ook jijzelf. Gods bevrijding reikt dieper dan de omstandigheden, het raakt onszelf, het zet ons in vrijheid.

Ik weet het, soms snappen mensen om je heen niets van deze houding. Maar stil zijn is geen zwakte bod, stil-zijn geeft ruimte in je leven om je te richten op alles wat werkelijk telt: andere mensen te helpen, te dienen, te luisteren, te genieten, dankbaar zijn. We zijn op weg naar het beloofde land.

5. Stille zaterdag
Maar als je niet meer kan?
Wat als er geen droog pad door de rietzee lijkt te komen?
Wat nou als je al zo lang gevangen zit in je eigen gevoelens van angst of onzekerheid. Wat nou als ziekte het wint van mensen die je dierbaar zijn.

Moet je dan maar stil zijn?
Moet je dan maar vertrouwen?
Waar is God dan?

Want dan, dan blijft het van Gods kant soms zo stil.
Ja - Soms blijft het van Gods kan heel stil.
Maar, broeders en zusters, God strijdt in die stilte wel voor ons.

Toen Jezus berecht en veroordeeld werd deed hij zijn mond niet open. Hij stierf aan het kruis en nog nooit was het zo stil in de wereld, als de dag dat God dood was.

Nog nooit was het zo stil als op stille zaterdag
En nog nooit was de strijd van God voor ons zo groot.

Elke stilte in ons leven is betekenisvol, niet omdat we zwijgen. Niet omdat we geen antwoorden weten en ons verloren voelen in de wereld. Maar omdat God gesproken heeft. God zei: Er zij licht. Zo sprak Hij in Genesis en zo sprak hij op die eerste dag van de week toen Christus opstond uit de dood. Zo zeg ik het u toe namens God: Er is licht.

Als we nu stil zijn omdat we oog in oog staan met ziekte, met druk, met stress - dan weten wij dat het altijd slechts de stilte van stille zaterdag is. Als we de overwinning nu nog niet zien, dan straks wel. Want Christus leeft.

En die waarheid, die waarheid maakt ons vrij.

6. Gedicht: stilte
Laat me eindigen met het gedicht dat ik al eerder aanhaalde:

Stilte

Zolang er nog ergens iemand bestaat
met wie ik als mens kan spreken
vind ik ook wel een stilte
midden op straat
een stilte die niet kan breken.

Een kostbare stilte van zuiver glas
dat ik zelf
met mijn stem heb geslepen.
Als ik er niet was
en die stem er niet was
had niemand die stilte begrepen.

Maar als Hij er niet was
en Zijn stem was er niet
dan was er van stilte geen sprake.
Alleen maar van zwijgen,
zo hard als graniet
en dat kan je doodeenzaam maken.

Maar de stilte,
dat is een tweestemmig lied,
waarin God en de mens elkaar raken.
(Guillaume van der Graft)

  • Agenda

    eerstvolgende preekbeurten 2015:

    5 april
    Apeldoorn De Fontein

    12 april
    Boskoop De Stek

    19 april
    Baambrugge

    26 april
    Goede Herderkerk Huizen

    3 mei
    Ter Aar

    10 mei
    Vuren

    17 mei
    Bevestigingsdienst Tollebeek

    24 mei (Pinksteren)
    Intrededienst Tollebeek

    31 mei
    Nieuw Vennep

    7 mei
    Tollebeek
    Bevestiging Ambtsdragers

    14 mei
    Tollebeek
    Heilige Avondmaal

    Meer agenda